Exclusief te zien in De Oude School, Dordrecht
Sem Ben Yakar - Efraïm
Als Joodse jongen groeide ik op met de verhalen over de Holocaust van mijn familie. Verhalen die werden doorgegeven van generatie op generatie. Het is altijd een onderwerp in mijn leven geweest waar ik veel over wilde weten. Wat is er gebeurd? En vooral die bijna onbegrijpelijke vraag: Hoe heeft dit kunnen gebeuren?
Die geschiedenis is voor mij nooit iets abstracts geweest. Het is verbonden aan namen en aan familieleden die ik nooit heb gekend, maar die toch deel van mij zijn. Dat besef draag ik altijd met me mee.
Later begon mijn liefde voor acteren. Al snel ontdekte dat je als acteur de kans krijgt om mensen mee te nemen in een verhaal. Een verhaal dat ze misschien nog niet kennen of nog nooit op deze manier hebben bekeken. Je mag een personage tot leven brengen met gevoelens, dromen en angsten. Voor mij komt dat alles samen in 'Nummer zonder naam'.
Dit stuk raakt voor mij aan iets wat groter is dan theater. Wanneer ik Effraim speel, speel ik niet alleen een personage. Ik draag een geschiedenis mee. Een geschiedenis die in mijn eigen familie leeft. Dat maakt het geen gewone rol, maar een persoonlijke opdracht voor mij.
Ik hoop met dit stuk bij te dragen aan de gedachte dat er achter ieder nummer een mens zat. Iemand met een naam, een jeugd, een toekomst die nooit werkelijkheid mocht worden. Dat besef hoop ik tastbaar te maken. Niet als een geschiedenisles, maar als een ervaring.
Voor mij gaat 'Nummer zonder naam' niet alleen over toen. Het gaat ook over hoe wij vandaag naar elkaar kijken. Over hoe snel mensen gereduceerd kunnen worden tot een groep, een label of een categorie. En over hoe belangrijk het is om daar bewust tegenin te blijven gaan.
Als ik het podium afloop, hoop ik niet alleen dat mensen geraakt zijn. Ik wens dat ze anders kijken. Dat ze zich realiseren hoe kwetsbaar menselijkheid is en hoe krachtig het is om die bewust te beschermen. Zolang we elkaar blijven zien als mens, geven we het verleden betekenis en beschermen we de toekomst.
Sem Ben Yakar eerste rol in een televisieserie, was die van Bas Nieuwenhuizen in Goede tijden, slechte tijden. Daarna speelde hij in twee televisieseries van NPO Zapp, de serie Anoniem (2023) en in de Israëlische televisieserie. In 2025 was hij op televisie te zien in The Passion.
De eerste filmrol van Ben Yakar was in de Nederlands-Belgische film Het geheugenspel naar het gelijknamige boek van Nicci French. Andere films waar hij in speelde zijn Dubbel Zes en de horrorfilm Vleesdag. Sem werkte daarnaast voor maatschappelijke opdrachtgevers. Hij speelde een Joodse jongen in een campagne-video van het Nationaal Comité 4 en 5 mei, was presentator voor evenementen van UNICEF, de GGD en de Koninklijke Bibliotheek.
In 2024 en 2025 presenteerde Ben hij de Sinterklaasintocht in Amsterdam. Zijn laatste theatervoorstelling speelde hij afgelopen jaar met Erik van Muiswinkel: Sinterklaas & de magische pakjesmachine.